Shartnomada kvartirani boshqalarga ijaraga berishni taqiqlang

QISQACHA

Ba’zan ijarachi kvartirani uzoq muddatga ijaraga oladi-yu, oʻzi uni kunlik ijaraga beradi yoki begona odamlarni joylashtiradi. Uyning eskirishi va qoʻshnilarning e’tirozlari esa sizning boʻyningizga tushadi.

Shartnomaga band qoʻshing: sizning yozma roziligingizsiz qayta ijaraga berish va kunlik ijara taqiqlanadi, buni buzish shartnomani bekor qilish uchun asos hisoblanadi.

Agar mahalladagi qoʻshnilar doim yangi odamlar kelib-ketayotganidan shikoyat qilsa, bu tekshirib koʻrish uchun sabab.

Kvartirani uzoq muddatga ijaraga berayotganda egasi bitta ijarachi yoki bitta oilani nazarda tutadi. Lekin ba’zan uy kichik mehmonxonaga aylanib qoladi: ijarachi sizga belgilangan summani toʻlaydi, oʻzi esa kvartirani kunbay ijaraga beradi yoki begona odamlarni joyma-joy joylashtiradi. Bunga qanday oldindan tayyorlanish va agar bu allaqachon sodir boʻlayotgan boʻlsa nima qilish kerakligini koʻrib chiqamiz.

Bu uy egasiga nima bilan xavfli

• Tez eskirish. Santexnika, mebel, qulflar va texnika bitta oila uchun moʻljallangan, mehmonlar oqimi uchun emas.
• Qoʻshnilar bilan nizolar. Shovqin, yoʻlakda begona odamlar, axlat. Mahallaga yoki uy raisiga shikoyatlar odatda egasiga qaratiladi.
• Kommunal qarzlar. Sarf oshadi, ijarachi esa hisob-kitob qilmay chiqib ketishi mumkin.
• Javobgarlik noaniqligi. Kvartirada kim yashayotgani va suv bosish yoki yongʻin boʻlsa zararga kim javob berishi tushunarsiz boʻladi.

Shartnomaga nimani yozish kerak

Bandni ikki xil tushunib boʻlmaydigan qilib, aniq yozing:

• ijarachiga kvartirani toʻliq yoki qisman uchinchi shaxslarga, jumladan kunbay, uy egasining yozma roziligisiz ijaraga berish taqiqlanadi;
• kvartirada faqat shartnomada koʻrsatilgan shaxslar yashaydi — ismlari va sonini yozing;
• ushbu bandning buzilishi uy egasi tashabbusi bilan shartnomani muddatidan oldin bekor qilish uchun asos boʻladi;
• uy egasi oldindan ogohlantirib, masalan oyiga bir marta kvartirani koʻzdan kechirish huquqiga ega.

Zarar yetkazilganda zaklad qanday ushlab qolinishini alohida kelishib oling. Band qanchalik aniq boʻlsa, keyin unga tayanish shunchalik oson. Agar ifodalarga ishonchingiz komil boʻlmasa, shartnomani yuristga koʻrsating yoki notarial idorada aniqlang.

Qayta ijaraga berilganini qanday sezish mumkin

• Vaqti-vaqti bilan kvartirangizni OLX, Uybor va kunbay ijara boʻyicha Telegram-kanallarda interyer suratlari, manzil va moʻljal boʻyicha qidirib turing.
• Qoʻshnilar va mahalla raisi bilan aloqada boʻling: odamlar har necha kunda almashib turganini ular birinchi boʻlib koʻradi.
• Suv, gaz va elektr sarfidagi keskin oʻsishlarni kuzatib boring.
• Rejali koʻrikka boring. Begonalarning chamadonlari, ortiqcha matraslar, bir xil sochiqlar toʻplami hammasini aytib turadi.

Agar bu allaqachon sodir boʻlgan boʻlsa

Mehmonlar oldida janjal koʻtarmang. Avval dalillar toʻplang: e’lonlar skrinshotlari, qoʻshnilarning soʻzlari, suratlar. Keyin ijarachi bilan gaplashing, shartnomadagi bandga tayaning va qoidabuzarlik haqida yozma xabarnoma yuboring.

Keyin ikki yoʻl bor: begonalar chiqib ketishi uchun qisqa muddat berish yoki shartnomani unda yozilgan tartibda bekor qilish. Zakladni qaytarishdan oldin kvartira holatini, hisoblagich koʻrsatkichlarini va kommunal qarzlarni tekshiring. Agar ijarachi chiqib ketishdan bosh tortsa, qulflarni oʻzboshimchalik bilan almashtirmang va narsalarini olib chiqmang — qonun doirasida harakat qilish uchun yuristga yoki uchastka inspektoriga murojaat qiling.

Kelajak uchun esa: ijarachini sinchiklab tanlang, kvartirada yashaydigan barcha odamlar bilan tanishing va koʻriklarni kechiktirmang.

Koʻp beriladigan savollar

Ijarachiga kvartirani kunbay ijaraga berishni taqiqlash mumkinmi?

Ha, buning uchun shartnomada uy egasining yozma roziligisiz qayta ijaraga va kunbay ijaraga berishni taqiqlovchi alohida band boʻlishi kerak. Qoidabuzarlik shartnomani bekor qilish huquqini berishini ham yozing.

Ijarachilar kvartiramni qayta ijaraga bersa nima qilish kerak?

Dalillar toʻplang — e’lonlar, qoʻshnilarning soʻzlari, suratlar — va ijarachini qoidabuzarlik haqida yozma ravishda ogohlantiring. Soʻng begonalarni chiqarishni talab qiling yoki shartnomani unda yozilgan tartibda bekor qiling.

Kvartiram kunbay ijaraga berilayotganini qanday bilsam boʻladi?

OLX, Uybor va Telegramdagi e’lonlarni surat va manzil boʻyicha tekshiring, qoʻshnilar va mahalla bilan gaplashing, rejali koʻrik oʻtkazing. Kommunal xarajatlarning keskin oshishi ham ogohlantiruvchi belgi.