Yozma shartnomasiz koʻchib kirmang

QISQACHA

Ogʻzaki kelishuv hammasi joyida boʻlguncha qulay. Garov, muddat yoki narx boʻyicha nizo chiqsa, qogʻozsiz biror narsani isbotlash deyarli imkonsiz.

Shartnomada quyidagilar boʻlishi kerak:

• ikkala tomonning pasport ma’lumotlari;
• kvartira manzili;
• ijara muddati va toʻlov summasi;
• garov miqdori va uni qaytarish shartlari.

Agar uy egasi biror narsaga imzo qoʻyishdan bosh tortsa, buni ogohlantiruvchi belgi deb biling va u yerda yashashga arziydimi-yoʻqmi, oʻylab koʻring.

Toshkentda kvartira koʻpincha OLX yoki Uybordagi eʼlon orqali ijaraga olinadi: qoʻngʻiroq qilinadi, uy koʻriladi, pul naqd beriladi va kalit olinadi. Uy egasi bilan munosabat yaxshi ekan, hujjatlar ortiqcha rasmiyatchilikdek tuyuladi. Muammolar garov pulini qaytarish, narxni oshirish yoki muddatidan oldin chiqib ketish masalasida boshlanadi.

Ogʻzaki kelishuv nega yetarli emas

Hujjatsiz nizoda faqat sizning soʻzingiz uy egasining soʻziga qarshi qoladi. Uy egasi garov kamroq boʻlgan, muddat boshqacha kelishilgan yoki mebel siz kelganingizdayoq buzilgan edi, deyishi mumkin. Agar pul tilxatsiz naqd berilgan boʻlsa, toʻlovni isbotlash deyarli imkonsiz. Yozma shartnoma nizo boʻlmasligini kafolatlamaydi, lekin u chiqqanda sizga tayanch boʻladi.

Imzolashdan oldin shartnomada nimani tekshirish kerak

• Ikkala tomonning F.I.Sh. va pasport maʼlumotlari — ularni uy egasining pasporti bilan solishtiring.
• Ijaraga beruvchi haqiqatan mulkdor ekani: mulk huquqini tasdiqlovchi hujjatni koʻrsatishni soʻrang. Agar qarindoshi yoki vositachi ijaraga bersa, ishonchnoma kerak.
• Kvartiraning aniq manzili: koʻcha, uy, xonadon raqami.
• Ijara muddati, summasi, valyutasi, oylik toʻlov sanasi va narx qaysi hollarda oʻzgarishi mumkinligi.
• Garov miqdori, u qachon va qanday qaytarilishi hamda qaysi holatlarda bir qismi ushlab qolinishi.
• Kommunal xizmatlarni kim toʻlashi va koʻchib kirgan kundagi hisoblagich koʻrsatkichlari.
• Shartnomani bekor qilish tartibi: har bir tomon necha kun oldin ogohlantirishi kerakligi.
• Mebel va texnika roʻyxati, ularning holati koʻrsatilgan holda.

Ikki nusxa tayyorlang — har bir tomonga bittadan. Koʻchib kirganda kvartirani, ayniqsa nuqsonlarni suratga oling va sana saqlanib qolishi uchun suratlarni uy egasiga messenjerda yuboring. Sizning holatingizda shartnomani rasmiy roʻyxatdan oʻtkazish kerakmi, buni yurist yoki soliq idorasidan aniqlang.

Toʻlovni qanday qayd etish kerak

Har safar naqd pul berganingizda sana, summa va uy egasining imzosi yozilgan tilxat oling. Mulkdorning kartasiga «bir oylik ijara» kabi izoh bilan oʻtkazma qilish qulayroq. Garovni ham tilxat bilan bering yoki uning olinganini bevosita shartnomaga yozib qoʻying.

Uy egasi shartnomaga qarshi boʻlsa yoki allaqachon shartnomasiz yashayotgan boʻlsangiz

Hech narsani imzolamaslik koʻpincha odam mulkdor emasligini, majburiyat olishni istamasligini yoki sizni istalgan payt chiqarib yuborish imkoniyatini saqlab qolayotganini bildiradi. Kvartira yoqsa ham, bu u yerga koʻchib oʻtishga arziydimi, deb oʻylab koʻrishga sabab.

Agar allaqachon shartnomasiz yashayotgan boʻlsangiz, uni hozir rasmiylashtirishni xotirjam, oddiy rasmiyatchilik sifatida taklif qiling. Shu bilan birga dalillarni toʻplang:

• ijara summasi, garov va muddat tilga olingan yozishmalar;
• tilxatlar va bank oʻtkazmalari;
• kvartira holatining surat va videolari;
• guvohlar, masalan, rieltorning kontaktlari.

Muhim kelishuvlarni faqat telefonda emas, yozma ravishda ham muhokama qiling. Agar nizo boshlangan boʻlsa, shu materiallar bilan yuristga murojaat qilgan maʼqul.

Koʻp beriladigan savollar

Ijara shartnomasisiz garov pulini qaytarib olish mumkinmi?

Garov summasi koʻrinadigan yozishma, tilxat yoki oʻtkazma boʻlsa, urinib koʻrish mumkin. Hech qanday dalilsiz pulni nizo orqali qaytarish juda qiyin.

Kvartira ijara shartnomasida nimalar boʻlishi shart?

Tomonlarning pasport maʼlumotlari, manzil, muddat, summa va toʻlov sanasi, garov miqdori va uni qaytarish shartlari, kommunal toʻlovlar va bekor qilish tartibi, mulk roʻyxati.

Uy egasi ijara shartnomasini imzolashni istamasa nima qilish kerak?

Sababini soʻrang va uning mulkdor ekanini tekshiring. Agar rad etish qatʼiy boʻlsa, boshqa kvartira izlagan yoki hech boʻlmasa barcha shartlar va toʻlovlarni yozma qayd etgan maʼqul.